จดหมายจากนักเขียนหนุ่ม  กนกพงศ์ สงสมพันธุ์  สำนักพิมพ์บ้านหนังสือ รวมจดหมายของ กนกพงศ์ สงสมพันธุ์ ที่เขียนถึงเพื่อนนักเขียนหลายคน เล่าเรื่องราวการใช้ชีวิตของนักเขียนอาชีพในชนบทภาคใต้ เนื้อหาส่วนใหญ่เกี่ยวกับวรรณกรรม มุมมองของเขาต่อวรรณกรรมทั้งไทยและเทศ พร้อมตั้งคำถามว่า วรรณกรรมไทยตายแล้วหรือ? หนังสือเล่มนี้แสดงให้เราเห็นว่า นักเขียนที่อุทิศตนเพื่อวรรณกรรม 'ตัวจริง' ใช้ชีวิตและมีมุมมองต่อชีวิตอย่างไร The Seven Daughters of Eve Bryan Sykes Corgi สารคดีด้านพันธุกรรมศาสตร์ของมนุษยชาติที่อ่านสนุกราวกับนิยาย ผู้เขียนซึ่งเป็นศาสตราจารย์ทางด้านวิวัฒนาการมนุษย์ใช้หลักฐานกระดูกมนุษย์โบราณ สืบย้อนรอยกลับไปยังอดีตไกลโพ้น และสรุปออกมาว่า ชาวยุโรปทั้งหมดในโลกสืบสายมาจากผู้หญิงเพียงเจ็ดคน! รามานุจัน อัจฉริยะไม่รู้จบ The Man Who Knew Infinity Robert Kanigel นรา สุภัคโรจน์ แปล มติชน หนังสืออัตชีวประวัติที่อ่านสนุกที่สุดในรอบปี เรื่องราวของหนุ่มรามานุจัน ชาวอินเดียยากไร้ผู้มีพรสวรรค์ทางคณิตศาสตร์  ผสมผสานความรู้และเกร็ดความรู้เกี่ยวกับวงการคณิตศาสตร์ เข้ากับวิถีชีวิตของชาวอินเดียอย่างน่าสนใจ ที่เกิดเหตุ วรพจน์ พันธุ์พงศ์ Open Books บันทึกภาพชีวิตของเหตุการณ์สามจังหวัดภาคใต้ ที่เกี่ยวพันกับความขัดแย้งทางการเมือง วิถีชีวิตที่ได้รับผลกระทบจากสงคราม เป็นเรื่องที่คนไทยน่าจะอ่านในฐานะมนุษย์ด้วยกัน มากกว่าในด้านการเมือง เพื่อที่จะเข้าใจความรู้สึกของเพื่อนมนุษย์กลุ่มหนึ่งที่เกี่ยวข้องกับเรามานาน แต่อาจไม่เคยเข้าใจพวกเขามาก่อน Big Numbers Mary & John Gribbin นรา สุภัคโรจน์ แปล มติชน เกร็คความรู้เกี่ยวกับตัวเลข วิทยาศาสตร์ ดาราศาสตร์  โลก และชีวิต อ่านง่าย  เปิดสมองและจินตนาการ Hyperspace Michio Kaku Anchor  Books เรื่องเกี่ยวกับทฤษฎีมิติต่างๆ ในจักรวาล  เป็นหนังสือฟิสิกส์ที่อ่านเพลิน แต่เข้าใจยาก ตั้งแต่เรื่องกำเนิดจักรวาล ทฤษฎีรวมทางฟิสิกส์ ซูเปอร์สตริง ฯลฯ หลายส่วนดูเป็นนิยายวิทยาศาสตร์ไปบ้าง แต่เปิดหูเปิดตาเปิดสมองดี South of the Border, West of the Sun   (การปรากฏตัวของหญิงสาวในคืนฝนตก)   ฮารูกิ มูราคามิ   แปลโดย โตมร ศุขปรีชา   นวนิยายชีวิตของชายวัยกลางคนผู้หนึ่งที่ทำบางสิ่งในชีวิตหล่นหายไป เรื่องของความรัก ความเศร้า ความสับสน เรื่องของการใช้ชีวิต จุดหมายที่แท้จริงของชีวิต เป็นงานที่ลื่นไหลเหมือนสายดนตรีที่ไหลเอื่อย เปี่ยมเสน่ห์ที่ไม่ค่อยพบจากงานทั่วไป  Climbing Mount Improbable Richard Dawkins W.W. Norton & Company, New York, London Mount Improbable หมายถึงภูเขาแห่งความเป็นไปไม่ได้ นี่เป็นรวมบทความเกี่ยวกับวิวัฒนาการและสัตววิทยาที่อ่านสนุกมากเล่มหนึ่ง เต็มไปด้วยเกร็ดความรู้มากมาย เป็นงานอีกชิ้นของดอว์กินส์ที่คอนักอ่านแบบลุ่มลึกไม่ควรพลาด The Varieties of Scientific Experience Carl Sagan The Penguin Press, New York นักคิด นักเขียน คาร์ล  ซาแกน เสียชีวิตไปนานหนึ่งทศวรรษแล้ว แต่ยังเป็นที่ระลึกของแฟนนักอ่านเสมอ ล่าสุด จากการค้นพบงานที่ยังไม่ได้รับการตีพิมพ์ของเขา จึงเกิดเป็นหนังสือเล่มนี้ขึ้นมา  The Varieties ฯ เป็นบทความวิทยาศาสตร์ในด้านต่างๆ มาจากปาฐกถาของซาแกนในช่วง 80's ซึ่งยังไม่ล้าสมัย ให้แง่มุมลุ่มลึกและน่าอ่านเช่นเคย  แฟนงานของ คาร์ล  ซาแกน ไม่น่าพลาด The Dragons of Eden Carl Sagan Ballantine Books, New York รวมบทความทางวิทยาศาสตร์ รางวัลพูลิตเซอร์ เกี่ยวกับสมองของมนุษย์ และการวิวัฒนาการของสติปัญญาคน ให้ความรู้และแง่คิดดีตามแบบฉบับงานเขียนของ คาร์ล  ซาแกน The God Delusion Richard Dawkins The God Delusion แปลว่า ความเชื่อผิดๆ เกี่ยวกับพระเจ้า เป็นหนังสือเกี่ยวกับศาสนาที่ดีที่สุดเล่มหนึ่ง โดยมีข้อแม้ว่าคนอ่านต้องละทิ้งอคติ หรือความเชื่อดั้งเดิมทุกอย่างเกี่ยวศาสนาก่อนอ่าน ริชาร์ด ดอว์กินส์ ผู้ศึกษาหลักวิวัฒนาการของ ชาร์ลส์ ดาร์วิน มานานเขียนบอกไว้ในคำนำว่า นี่เป็นหนังสือที่เขาหวังว่าคนที่มีศาสนาอ่านแล้ว จะเปลี่ยนใจเป็นคนที่ไม่มีศาสนา! แต่อย่าเพิ่งประนามหรือต่อต้าน ในความเห็นของเขา ศาสนานั้นฝังรากลึกในสังคมมนุษย์จนเมื่อบอกว่า “ไม่มีศาสนา” ก็แปลว่า “ไม่มีศีลธรรม” หนังสือเล่มนี้วิเคราะห์หลักการของคริสตศาสนาอย่างละเอียด (สนพ. Houghton Mifflin) After the Quake ฮารูกิ มูราคามิ แปลโดย คมสัน นัน รวมเรื่องสั้นหกเรื่องเอกเทศที่ต่างเกี่ยวพันกับเหตุการณ์แผ่นดินไหวครั้งใหญ่ที่โกเบ ญี่ปุ่น  ทั้งหกเรื่องเกิดขึ้นหนึ่งเดือนหลังความสูญเสีย เป็นชีวิตของตัวละครที่ต่างกันหกตัว งานเขียนของมูราคามิไหลเหมือนสายน้ำ มีทั้งความเศร้าและความขันคละเคล้าอย่างลงตัว    (สนพ. กายมารุต) อาณาจักรล่องหน (Invisible Worlds / Exploring the Unseen) Piers Bizony แปลโดย รอฮีม ปรามาท หนังสือเล่มนี้เป็นรวมบทคัดย่อของเรื่องเด่นๆ ในวงการวิทยาศาสตร์มาไว้ด้วยกัน ตั้งแต่ชีววิทยา เคมี ฟิสิกส์ ไปจนถึงจักรวาลวิทยา ด้วยภาพประกอบที่หาดูยาก เหมาะสำหรับเป็น (ปัญ)ญาสามัญประจำบ้าน Immortality อมตะ โดย มิลาน คุนเดอรา แปลโดย ภัควดี  วีระภาสพงษ์ แพรวสำนักพิมพ์ นวนิยายแนว metafiction ที่มีเรื่องซ้อนเรื่อง และการนำเสนอเชิงเหนือจริง อ่านยากแต่ยอดเยี่ยมด้วยการตีแผ่ความเป็นมนุษย์ออกมาอย่างคมคาย เป็นวรรณกรรมแบบขนมปังโฮลวีต สาระแน่น เคี้ยวยาก แต่อิ่มนาน ชุด "บ้านเล็กในป่าใหญ่"  (8 ตอน 7 เล่ม) แปลโดย สุคนธรส หนังสือชุด "บ้านเล็กในป่าใหญ่" นี้เป็นหนังสือคลาสสิกอเมริกัน  เป็นหนึ่งในน้อยเล่มที่อ่านเมื่อเด็กและตอนโตให้ความรู้สึกไม่ต่างกัน  คือเต็มไปด้วยความสุขในการอ่าน เรื่องนี้สะท้อนชีวิตของอเมริกันยุคบุกเบิกดินแดนตะวันตก  ผ่านมุมมองของ ลอรา อิงกัลส์ ไวล์เดอร์ (ผู้เขียน) ตั้งแต่แรกเกิด ที่กระท่อมเล็กๆ ในป่าวิสคอนซิน ราวปี 1867 ครอบครัวของเธอ อพยพไปยังถิ่นอินเดียนแดง แล้วข้ามไปตะวันตกทางรัฐแคนซัส มิสซูรี ไอโอวา จนถึงมินเนสโซตา  ลอราเขียนหนังสือชุดนี้ในวัยเจ็ดสิบกว่า ให้รายละเอียด ทุกอย่างของชีวิตที่เผชิญความลำบากทางธรรมชาติ ในปลาย ศตวรรษที่ 19 ตั้งแต่เรื่องการใช้ชีวิต อาหารการกิน การเกษตร  การคมนาคม ฯลฯ เป็นหนังสือที่ไม่ควรพลาด  ล.ว. สุดท้าย วสิษฐ เดชกุญชร นวนิยายเรื่องนี้เขียนมานานหลายสิบปีแล้ว สมัยที่ผู้เขียนยังใช้นามปากกา โก้ บางกอก จัดเป็นเรื่องที่สะท้อนชีวิตตำรวจตระเวนชายแดนที่ดีที่สุดเรื่องหนึ่ง เล่าเรื่องชีวิตงานและรักของนายตำรวจหนุ่มซึ่งเกี่ยวพันกับสงครามกลางเมืองของไทย โดยเฉพาะลัทธิคอมมิวนิสต์ในช่วงแรกที่เข้ามาเมืองไทย เนื้อหาเข้มข้น อ่านสนุกและซาบซึ้ง เขียนฝันด้วยชีวิต ประชาคม ลุนาชัย ประชาคม ลุนาชัย เป็นหนึ่งในนักเขียนน้อยคนในโลก ที่ผ่านชีวิตอย่างสาหัสสากรรจ์ และดิ้นรนต่อสู้อุปสรรค เพื่อทำสิ่งที่ตนเองฝัน คือ นักเขียน เขาเป็นนักเขียนที่ผมชื่นชมมาก ในด้านกำลังใจและความมุ่งมั่น ยากนักที่จะหาคนที่ 'รักดี' ขนาดนี้  เขาเปลี่ยนอุปสรรคที่เกิดขึ้นในชีวิตเป็นวัตถุดิบในงานเขียน และทำได้ดี  เขียนฝันด้วยชีวิต เป็นนวนิยายเชิงอัตชีวประวัติของเขาเอง  เหมาะที่สุดสำหรับนักอยากเขียนที่ท้อแท้ หลังงานเขียนถูกบรรณาธิการ โยนทิ้งตะกร้า (สำนักพิมพ์มติชน) ประวัติย่นย่อของเวลา A Briefer History of Time โดย สตีเฟน ฮอว์กิง และ  Leonard Mlodinow สำนักพิมพ์มติชน หนังสือด้านจักรวาลวิทยาและฟิสิกส์ที่ไม่ยากจนเกินไป ให้ภาพรวมของการพัฒนาความรู้ด้านนี้มาแต่สมัยนิวตัน อธิบายรายละเอียดของทฤษฎีสัมพัทธภาพของไอน์สไตน์ หลุมดำ ฯลฯ ไปจนคำถามที่ว่า เราเดินทางย้อนเวลาได้จริงหรือไม่ อ่านเพื่อเพิ่มรอยหยักในสมองได้ดี โลกหมุนรอบตัวเอง กนกพงศ์ สงสมพันธุ์ สำนักพิมพ์นาคร รวมเรื่องสั้นชุดใหม่ จากนักเขียนเรื่องสั้นมือประณีตที่สุดคนหนึ่งของไทย วรรณกรรมแนวซีเรียสที่ไม่น่าพลาด สะท้อนประเด็นสังคมต่างๆ อย่างน่าสนใจ ตั้งแต่ชีวิต การเมือง เซ็กส์ ฯลฯ บางเรื่องออกจะขันขื่น ความตายของวิษณุ Manil Suri นรา สุภัคโรจน์ แปล นวนิยายที่สะท้อนชีวิตของคนกลุ่มหนึ่งในอพาร์ทเมนท์หลังหนึ่ง ในอินเดีย ดำเนินเรื่องผ่านตัวละคร วิษณุ ที่กำลังตาย เป็นงานถักทอทางภาษาที่ละเอียดลออ ด้วยเรื่องเข้มข้น แทรกอารมณ์ขันเป็นระยะ เป็นหนังสืออ่านอิ่มเรื่องหนึ่ง ความเบาหวิวเหลือทนของชีวิต มิลาน กุนเดอลา แปล ภัควดี วีระภาสพงษ์  นิยายชีวิตแฝงแนวคิดและปรัชญา  เคล้าเรื่องรัก เซ็กส์ ศิลปะและการเมืองอย่างประณีต  เป็นนวนิยายรสจัดจ้าน อ่านงานเล่มนี้ของกุนเดอลา แล้วจำต้องคารวะหนึ่งจอก เหนือมิติที่สี่ของ ไอน์สไตน์ Michio Kaku/Jennifer Thompson สว่าง พงศ์ศิริพัฒน์ แปล เรื่องเกี่ยวกับฟิสิกส์ที่อ่านไม่ยาก ทำให้ได้ความรู้เกี่ยวกับที่มาของวงการฟิสิกส์ ที่เกี่ยวเนื่องกับจักรวาลวิทยา ทฤษฎีพิสดารทั้งหลาย น่าสนใจ และเปิดหน้าต่างความคิด เสียอย่างเดียวคือ การพิสูจน์อักษรที่อาจทำให้รำคาญตา ผู้ชายที่หลงรักตัวเลข Paul Hoffman นรา สุภัคโรจน์ แปล เรื่องนี้นอกจากจะเป็นประวัติชีวิต และผลงานของ พอล แอร์ดิช นักคณิตศาสตร์อัจฉริยะ แล้ว ยังเป็นเรื่องที่แสดง ให้เห็นถึงพลังของคำว่า ความทุ่มเทในการทำงาน และทางที่คนที่ลุ่มหลงในงานเลือกเดิน เป็นเรื่องสวยงามที่ไม่น่าพลาด เรื่องเล่ารอบทะเลสาบ ขมิ้นศรี เรื่องราวชีวิตของคน สัตว์ สิ่งของ รอบทะเลสาบสงขลา  ด้วยเสน่ห์การเล่าเรื่องแบบง่าย ๆ  หนังสือเล่มนี้สวยเหลือเกิน  ลายเส้นสเก็ตช์พลิ้วไหวทำให้เป็นหนังสือ ที่น่าเก็บอย่างยิ่ง Into Thin Air (ไต่ฟ้ากระชากฝัน) จอห์น คราเคเวอร์ แปลโดย อินทนนท์ หลายคนคงสงสัยว่า ทำไมโลกนี้จึงมีพวก "โง่เง่า" กลุ่มหนึ่ง ที่ยอมเสี่ยงตายปีนเขา เพียงเพื่อพิชิตความสูง  ทำไปทำไม กระทั่งสมน้ำหน้า เมื่อพวกเขาล้มเหลวหรือตายไป   สารคดีเล่มนี้เป็นตัวอย่างหนึ่งของคนที่ฝัน  และยอมทำทุกอย่างแม้สละชีวิตเพื่อความฝันนั้น  หากใช้คำของเฮมิงเวย์คือ มนุษย์ถูกทำลายได้ แต่พ่ายแพ้ไม่ได้  The Selfish Gene Richard Dawkins หนังสือเกี่ยวกับชีววิทยาที่ให้มุมมองลึกเกี่ยวกับที่มาที่ไปของชีวิต เป็นหนังสือที่อธิบายทฤษฎีวิวัฒนาการของดาร์วิน ได้ดีที่สุด เล่มหนึ่ง ในเรื่องยังบอกด้วยว่า ทำไมคนเราถึงต้องแก่ตาย และมทฤษฎีแปลก ๆ หลายอย่าง แม้จะเป็นหนังสือเชิง วิทยาศาสตร์ แต่คุ้มเวลาที่อ่านแน่นอน สิทธารถะ เฮอร์มานน์ เฮสเส แปลโดย สดใส เป็นหนังสือนวนิยายเชิงปรัชญาศาสนาตะวันออกที่เรียบง่ายและลึกซึ้ง การค้นหาสายทางที่แท้จริงของชีวิต แม้จะเขียนมานานมากแล้ว และเขียนโดยฝรั่ง แต่ยังไม่ล้าสมัย อ่านเพื่อความบันเทิงล้วน ๆ หรือเพื่อสาระก็ได้ ให้แง่คิดที่กว้างไกลและสวยงาม พลาดไม่ได้ด้วยประการทั้งปวง โอวาทสี่ของท่านเหลี่ยวฝาน แปลโดย อัชพรรณ เจือจันทร์ ท่านเหลี่ยวฝานเป็นปราชญ์จีนโบราณ หนังสือนี้ เป็นคำสั่งสอนที่ท่านสอนบุตร เป็นหนังสือหัวเตียงอีกเล่มหนึ่ง เหมาะสำหรับชีวิตที่วุ่นวายสับสนของเรา ๆ ในโลกวัตถุนิยมอย่างยิ่ง อ่านแล้วน่าจะอยากเป็นคนดีขึ้น The Demon-Haunted World Carl Sagan หนังสือของคาร์ล ซาแกน นักคิดนักวิทยาศาสตร์เล่มนี้เป็นเทียนไข เล่มเล็กในความมืดมิด มองปัญหามนุษยชาติด้วยสายตาวิทยาศาสตร์ ชี้ให้เห็นความงมงายและมืดบอดทางปัญญาของมนุษย์ และทางออก อย่างเป็นวิทยาศาสตร์ ประเด็นความเชื่ออย่างง่ายดายของคน การปกคลุมด้วยความเบาปัญญาของสังคม ฯลฯ ความสุขของกะทิ งามพรรณ เวชชาชีวะ วรรณกรรมเยาวชนที่ผู้ใหญ่น่าจะอ่าน ตัวละครเด็กชื่อกะทินำผู้อ่าน ไปรู้จักโลกของเธอ --- โลกที่กว้างกว่าโลกของผู้ใหญ่หลายคน เป็นหนังสือที่เรียบง่าย สวยงาม ให้อารมณ์สะเทือนใจ และประทับใจ พุทธธรรม พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตโต) หนังสือเกี่ยวกับศาสนาพุทธที่ดีที่สุดเล่มหนึ่ง มองศาสนาแบบวิทยาศาสตร์ และด้วยสายตาของเหตุผล ไม่ใช่ความเชื่อ ในโลกที่พระเครื่อง เต็มเมืองและผู้คนอ่อนล้าทางจิตวิญญาณอย่างไม่เคยเป็นมาก่อน พุทธธรรมน่าจะเป็นหนังสือที่เตือนสติไม่ให้ตกในวัตถุนิยม จนเกินไป เรณู ปัญญาดี แบบเรียน(กึ่ง)สำเร็จรูป หนังสือประกอบภาพแบบเรียนสไตล์สมัยรัฐนิยม เสียดสี เสียดล้อ สังคมอย่างอึ้ง-ทึ่ง-เสียว อารมณ์ขัน+ขื่น บอกได้คำเดียวว่า "สุดยอด" (และอีกคำ) "พลาดไม่ได้" โลกียชน (Tortilla Flat) จอห์น สไตน์เบ็ค แปลโดย ประมูล อุณหธูป มาตรวัดหนึ่งที่จะพิสูจน์ว่าหนังสือเล่มหนึ่งเป็น 'ของแท้' หรือไม่ คือกาลเวลา แต่ไม่ว่าจะใช้มาตรวัดแบบไหน ไม่ว่ามองมันในฐานะนักอ่านหรือนักเขียน โลกียชน (Tortilla Flat) ก็ยังคงเป็นหนังสือเก่า ที่สวยงามยิ่ง และไม่เคยตกสมัย โลกียชน เป็นบทพิสูจน์ว่าเนื้อเรื่องที่เรียบง่าย กระทบใจ ยังเป็นเรื่องที่ดีที่สุด และเขียนยากที่สุด ไม่น่าแปลกใจ ที่หนังสือเล่มนี้กลายเป็นแบบอย่างให้นักเขียนรุ่นหลังทั่วโลก ผมชอบเรื่องนี้ในระดับสูสีกับนวนิยายอีกเล่มหนึ่งของ สไตน์เบ็ค คือ เพื่อนยาก (Of Mice and Men) แต่เรื่องนี้มีสีสันชีวิตมากกว่า เจืออารมณ์ขันแบบเศร้า ๆ เป็นหนังสือประเภท 'a-must-read' อีกเล่มหนึ่ง Greetings,Carbon-based Bipeds Arthur C. Clarke รวมบทความของอาร์เธอร์ ซี. คลาร์คเล่มนี้เป็นงานที่เก็บมาจาก งานชั่วชีวิตของเขา ให้ภาพลึกเกี่ยวกับมนุษย์ ชีวิต วิทยาศาสตร์และจินตนาการ หลายเรื่องเขียนมา ตั้งแต่ทศวรรษ 1930 แต่ยังไม่ตกสมัย ผู้อ่านจะได้ เกร็ดความรู้ และมุมมองในด้านต่าง ๆ โดยสายตา ของนักเขียนนิยายวิทยาศาสตร์ชั้นหนึ่งของโลก The Whole Shebang Timothy Ferris Timothy Ferris เป็นหนึ่งในนักดาราศาสตร์ที่จัดการสร้าง แผ่นบันทึกโลก ซึ่งติดไปกับยานสำรวจ Voyager เมื่อปี 1976 เป็นอาจารย์ด้านดาราศาสตร์มานาน หนังสือเล่มนี้ เป็นการอธิบายเรื่องฟิสิกส์ดาราศาสตร์ที่กว้างและง่าย (แม้ว่าแต่ละบทนั้นเป็นเรื่องยากเอาการ!) อธิบาย ปรากฏการณ์ต่าง ๆ ในจักรวาล คั้งแต่ระดับอะตอม ไปถึงจักรวาลอื่น อ่านง่ายกว่าที่คิด และให้มุมมองที่ลึก เหมาะสำหรับคนที่พอมีความรู้ทางนี้อยู่บ้าง รัฐปัตตานีในศรีวิชัย สุจิตต์ วงษ์เทศ : บรรณาธิการ ในยุคที่ปัญหาชายแดนภาคใต้ของไทยปะทุขึ้นครั้งแล้วครั้งเล่า และหลายฝ่ายแก้ปัญหาด้วยความรุนแรง ทำให้เห็นว่า เราขาดความรู้จริงในประเด็นดังกล่าวอย่างมาก หนังสือเล่มนี้รวมบทความและงานวิจัยของผู้รู้ ด้านประวัติศาสตร์และสังคมเกี่ยวกับปัตตานี ให้มุมมองที่ลึกและชัด น่าอ่าน เฉพาะบทนำของ อ.ธงชัย วินิจจะกูลบทเดียวก็คุ้มราคาหนังสือแล้ว