• วินทร์ เลียววาริณ
    22 วันที่ผ่านมา

    เวลาอ่านข่าวการเมืองโลกในภาษาอังกฤษ เรามักได้ยินคำว่า regime (รีจีม) บ่อยๆ

    มันหมายถึงอะไร?

    regime ก็คือรัฐบาล แต่ในความหมายที่คนส่วนมากพูดกัน มักมีนัยของรัฐเผด็จการ รัฐฟาสซิสต์ (ลัทธิทหาร/ขวาขัด/เผด็จการ) พูดง่ายๆ คือมันเป็นคำลบ มีความหมายคล้ายเราเรียกแก๊งอันธพาล

    ยกตัวอย่าง เช่น รัฐบาลไทยที่มาจากรัฐประหาร ฝรั่งเรียกว่า regime แต่หากมาจากการเลือกตั้ง จะเปลี่ยนไปใช้คำว่า government แม้ว่าเป็นรัฐบาลชุดเดียวกัน (รัฐมนตรีของเราหลายคนเป็นพวกอยู่ง่าย อยูในรัฐบาล government ก็ได้ รัฐบาล regime ก็ได้)

    เวลาสื่อตะวันตกพูดถึงรัฐบาลอิหร่าน จะเรียกว่า Iran regime เช่นเดียวกับรัฐบาลพม่า เกาหลีเหนือ ทั้งที่ความจริงแล้ว หลายรัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้ง มีความเป็นเผด็จการสูง หรือมีความเป็น 'regime' สูง แต่ก็เรียกว่า government

    แล้วเมืองจีนล่ะ? ฝรั่งมักลับหลังเรียกว่า China regime แต่เรียกต่อหน้าว่า China government ไม่งั้นมีเคือง

    แต่ความจริง regime ก็สามารถเป็นแบบประชาธิปไตยได้ และกลับกัน

    สหรัฐฯเป็นประเทศประชาธิปไตยแน่นอน แต่ดูการพฤติกรรมการถืออำนาจบาตรใหญ่ของผู้นำปัจจุบันแล้ว ทำอะไรไม่ผ่านรัฐสภา มันก็เข้าข่าย regime

    อิสราเอลก็เข้าข่าย regime

    มีข้อสังเกต (อาจไม่จริงทั้งหมด) หากสหรัฐฯเรียกประเทศไหนว่า regime ประเทศนั้นก็มีสิทธิ์โดนบุก โดนบีบ หรือโดนอะไรสักอย่าง

    รัฐบาลจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ เป็นเผด็จการเต็มตัว แต่ไม่ถูกเรียกว่า regime เพราะสหรัฐฯสนับสนุนรัฐประหาร แต่หลายรัฐบาลหลังจากนั้นที่มาจากรัฐประหารเหมือนกันเป๊ะ เรียกว่า regime เพราะสหรัฐฯไม่โอเคกับรัฐประหารนั้นๆ

    สิงคโปร์มีระบบการเลือกตั้ง แต่ก็ก้ำกึ่งระหว่างประชาธิปไตยกับเผด็จการ ทว่าไม่มีใครเรียกว่า regime ในนัยของเผด็จการอย่างพม่าหรือเกาหลีเหนือ เพราะรัฐบาลสร้างความเจริญทุกด้าน

    จะว่าไปแล้ว regime ต้องทำงานหนักกว่า เพราะประชาคมโลกจับตามอง จ้องจับผิด

    ถ้า 'regime' นั้นพัฒนาชาติ ทำให้ประเทศดีขึ้น เราอาจเรียกชื่อว่า benevolent dictatorship (ระบอบเผด็จการที่ทำให้สังคมรวมดีขึ้น)

    นายกรัฐมนตรีอังกฤษ โทนี แบลร์ กล่าวว่า “ลีกวนยูน่าจะเป็นผู้นำคนแรกในปลายศตวรรษที่ 20 ที่เข้าใจว่า การปกครองนั้นเป็นเรื่องของประสิทธิภาพมากกว่าอุดมคติ”

    ดังนั้นท้ายที่สุดแล้ว ชื่อเรียกไม่สำคัญ ที่สำคัญคือรัฐนั้นๆ ทำประโยชน์ให้ประเทศหรือไม่ และประชาชนมีความสุขหรือไม่

    วินทร์ เลียววาริณ
    14-3-26

    1
    • 0 แชร์
    • 42

บทความล่าสุด