• วินทร์ เลียววาริณ
    1 วันที่ผ่านมา

    อาทิตย์ก่อนช่องแคบฮอร์มุซก็เหมือนกล่องใส่แมว

    แมวของเชรอดิงเออร์ (Schrödinger's cat)

    เออร์วิน เชรอดิงเออร์ เป็นนักฟิสิกส์ที่มีชื่อเสียงของโลก ระดับรางวัลโนเบล เขามีชื่อเสียงจาก thought experiment หนึ่ง สมมุติว่ามีกล่องที่ปิดสนิททุกด้าน ภายในกล่องใส่สารกัมมันตภาพรังสี เครื่องวัดการแผ่รังสี ขวดยาพิษไซยาไนด์ และแมวหนึ่งตัว

    สมมุติว่าสารกัมมันตภาพรังสีสลายตัว เครื่องไกเกอร์ เคาน์เตอร์ จะตรวจจับได้ และกลไกจะทำงานโดยปล่อยค้อนลงมาทุบขวดบรรจุยาพิษแตก แมวจะตาย แต่ถ้าสารรังสีไม่สลายตัว แมวก็รอด

    ในสายตาของเราซึ่งเป็นผู้ดูเหตุการณ์ เราไม่มีทางรู้ ‘ความจริง’ จนกว่าในชั่วขณะจิตที่เราเปิดกล่อง แต่ก่อนหน้าที่เราเปิดกล่อง แมวตัวนั้นมีสิทธิ์ที่จะอยู่หรือตายเท่าๆ กัน

    ใช่ อาทิตย์ก่อน ช่องแคบฮอร์มุซเปิดและปิดพร้อม เพราะสหรัฐฯและอิหร่านผลัดกันเปิดและปิด

    จนเมื่อวานนี้ อิหร่านก็เปิดช่องแคบ

    ผ่านไปไม่ถึง 24 ชั่วโมงก็ปิดอีก

    แค่วันเดียวสถานการณ์เปลี่ยนไป 180 องศา

    เราคนนอกที่มองดู 'กล่องใส่แมว' ไม่รู้เหตุผลที่แน่ชัดว่าทำไมอิหร่านทำอย่างนั้น

    สื่อรัฐของอิหร่านบอกตอนเปิดว่า ยอมเปิดช่องแคบ "ตามสัญญาหยุดยิง"

    และบอกตอนปิดรอบสองว่าเพราะ "สหรัฐฯไม่ทำตามสัญญา"

    แต่เราไม่รู้ว่าเหตุผลจริงๆ คืออะไร เพราะการที่สหรัฐฯปิดก็เหมือนไม่ปิด เพราะเรือรบอยู่ไกลมาก

    เป็นไปได้ไหมที่อิหร่านมองดูสหรัฐฯส่งทหารเข้าไปอีกหนึ่งหมื่นคน เพิ่มจากที่มีอยู่เดิมห้าหมื่นคน ในช่วงที่หยุดยิง เพื่อเตรียมสงครามรอบใหม่? และปิดช่องแคบเพื่อเตรียมพร้อม? เพราะสหรัฐฯมีนิสัยชอบบุกตอนเจรจาสันติภาพ

    เราไม่รู้

    เดี๋ยวก็รู้

    ...................

    thought experiment ของเชรอดิงเออร์เกี่ยวกับโลกควอนตัม โลกของอนุภาคที่อธิบายด้วยสามัญสำนึกไม่ได้ วิถีของอนุภาคคาดเดาไมไ่ด้ ทุกอย่างเป็นไปได้

    การทดลองทางความคิดนี้อาจอยากบอกว่า บางทีเบื้องนอกโน้นอาจมีหลายจักรวาล โลกหนึ่งแมวเป็น โลกหนึ่งแมวตาย

    โลกหนึ่งไม่มีสงครามอิหร่าน โลกหนึ่งมีสงคราม

    โลกหนึ่งอิษราเอรเป็นพวกรักสันติ อยู่อย่างสงบเสงี่ยม อีกโลกหนึ่งก่อสงครามไปทั่ว

    น่าเสียดายที่ในจักรวาลของเรา เราอยู่ในโลกใบหลัง

    โลกที่แมวตาย โลกที่เกิดสงครามไม่หยุดหย่อน

    วินทร์ เลียววาริณ
    19-4-26

    1
    • 0 แชร์
    • 34

บทความล่าสุด