ไอน์สไตน์ได้รับเข็มทิศจากพ่อ และไวโอลินจากแม่

สองสิ่งนี้เปิดโลกของเขา

ไอน์สไตน์ล้มป่วยเมื่ออายุสี่ขวบ พ่อให้เข็มทิศอันหนึ่งแก่เขา เด็กน้อยหมกมุ่นกับเข็มทิศนั้นด้วยความพิศวง เพราะไม่ว่าหมุนไปทางไหน เข็มก็ชี้ไปในทางเดียวกันเสมอราวกับมีอำนาจลึกลับบางอย่างกำหนดทิศทางของมัน เขารู้สึกแปลกใจมาก เข็มทิศทำให้เขาคิดว่ามีบางสิ่งซ่อนเร้นลึกอยู่เบื้องหลัง เขาเริ่มสัมผัสธรรมชาติในมุมมองของวิทยาศาสตร์

เข็มทิศอันนั้นมิเพียงชี้ทิศบนโลกใบนี้ หากยังชี้ทางใหม่ให้ชีวิตของเขา ทางสายวิทยาศาสตร์

แต่วิทยาศาสตร์โดยตัวมันเองเป็นเพียงกระบวนการ ไม่ใช่จิตวิญญาณความเป็นมนุษย์ จุดหักเหอาจจะเกิดจากการที่แม่ของไอน์สไตน์แนะนำให้เขารู้จักดนตรี

เข็มทิศชี้ทางไปสู่การค้นหาความจริง เสียงไวโอลินเชื้อเชิญให้เขาเปิดหัวใจ

นั่นอาจเป็นเหตุผลที่ตลอดชีวิต ไอน์สไตน์พกพาไวโอลินไปตามที่ต่าง ๆ และเป็นนักเล่นไวโอลินที่มีฝีมือ

การศึกษาหาความลับของจักรวาลผ่านทฤษฎีทั้งหลายของเขา ทำให้เขาซาบซึ้งถึงความยิ่งใหญ่ของธรรมชาติและความกระจ้อยร่อยกระจิริดของมนุษย์ จักรวาลวิทยาทำให้พบเห็นว่ามนุษย์เรานั้นเป็นเพียงการประกอบรวมกันของธาตุ เราเป็นเพียงธุลีหนึ่งในจักรวาล

ไอน์สไตน์บอกว่า ยิ่งเรียนรู้ความลับของธรรมชาติจากเรื่องอะตอม แรงลึกลับทั้งหลาย ยิ่งทำให้มนุษย์เราต้องถ่อมตนและสันโดษ

ยิ่งแก่ตัวลงเขาก็ยิ่งปล่อยวางมากขึ้น ใช้ชีวิตเรียบง่ายไม่ต่างจากนักบวช คือไม่ได้สนใจในชื่อเสียงเงินตรา

ไอน์สไตน์เขียนในปี พ.ศ. 2477 ว่า “คุณค่าที่แท้จริงของมนุษย์ถูกกำหนดเบื้องแรกจากมาตรการและสำนึกในการปลดปล่อยตัวเอง การปลดปล่อยนี้ไม่ใช่เฉพาะอิสรภาพจากความหลงตัวเอง แต่จากเปลือกความเชื่อของศาสนาที่ห้ามโต้แย้ง”

มนุษย์เราทุกคนต้องการทั้งความรู้และความรัก ต้องการทั้งเข็มทิศกับไวโอลิน

ความรู้คือประตูเปิดโลก

ความรักคือหน้าต่างเปิดหัวใจ

วินทร์ เลียววาริณ
17-4-26

........................

ไอน์สไตน์ได้รับเข็มทิศจากพ่อ และไวโอลินจากแม่

สองสิ่งนี้เปิดโลกของเขา

ไอน์สไตน์ล้มป่วยเมื่ออายุสี่ขวบ พ่อให้เข็มทิศอันหนึ่งแก่เขา เด็กน้อยหมกมุ่นกับเข็มทิศนั้นด้วยความพิศวง เพราะไม่ว่าหมุนไปทางไหน เข็มก็ชี้ไปในทางเดียวกันเสมอราวกับมีอำนาจลึกลับบางอย่างกำหนดทิศทางของมัน เขารู้สึกแปลกใจมาก เข็มทิศทำให้เขาคิดว่ามีบางสิ่งซ่อนเร้นลึกอยู่เบื้องหลัง เขาเริ่มสัมผัสธรรมชาติในมุมมองของวิทยาศาสตร์

เข็มทิศอันนั้นมิเพียงชี้ทิศบนโลกใบนี้ หากยังชี้ทางใหม่ให้ชีวิตของเขา ทางสายวิทยาศาสตร์

แต่วิทยาศาสตร์โดยตัวมันเองเป็นเพียงกระบวนการ ไม่ใช่จิตวิญญาณความเป็นมนุษย์ จุดหักเหอาจจะเกิดจากการที่แม่ของไอน์สไตน์แนะนำให้เขารู้จักดนตรี

เข็มทิศชี้ทางไปสู่การค้นหาความจริง เสียงไวโอลินเชื้อเชิญให้เขาเปิดหัวใจ

นั่นอาจเป็นเหตุผลที่ตลอดชีวิต ไอน์สไตน์พกพาไวโอลินไปตามที่ต่าง ๆ และเป็นนักเล่นไวโอลินที่มีฝีมือ

การศึกษาหาความลับของจักรวาลผ่านทฤษฎีทั้งหลายของเขา ทำให้เขาซาบซึ้งถึงความยิ่งใหญ่ของธรรมชาติและความกระจ้อยร่อยกระจิริดของมนุษย์ จักรวาลวิทยาทำให้พบเห็นว่ามนุษย์เรานั้นเป็นเพียงการประกอบรวมกันของธาตุ เราเป็นเพียงธุลีหนึ่งในจักรวาล

ไอน์สไตน์บอกว่า ยิ่งเรียนรู้ความลับของธรรมชาติจากเรื่องอะตอม แรงลึกลับทั้งหลาย ยิ่งทำให้มนุษย์เราต้องถ่อมตนและสันโดษ

ยิ่งแก่ตัวลงเขาก็ยิ่งปล่อยวางมากขึ้น ใช้ชีวิตเรียบง่ายไม่ต่างจากนักบวช คือไม่ได้สนใจในชื่อเสียงเงินตรา

ไอน์สไตน์เขียนในปี พ.ศ. 2477 ว่า “คุณค่าที่แท้จริงของมนุษย์ถูกกำหนดเบื้องแรกจากมาตรการและสำนึกในการปลดปล่อยตัวเอง การปลดปล่อยนี้ไม่ใช่เฉพาะอิสรภาพจากความหลงตัวเอง แต่จากเปลือกความเชื่อของศาสนาที่ห้ามโต้แย้ง”

มนุษย์เราทุกคนต้องการทั้งความรู้และความรัก ต้องการทั้งเข็มทิศกับไวโอลิน

ความรู้คือประตูเปิดโลก

ความรักคือหน้าต่างเปิดหัวใจ

วินทร์ เลียววาริณ
17-4-26

........................

นานปีมาแล้ว ผมทดลองทำงานเขียนชิ้นหนึ่งนอกเส้นทางที่ถนัด มีคนหวังดีบอกว่า “คุณทำอย่างเดิมที่คุณถนัดดีกว่า นี่ไม่ใช่พื้นที่ของคุณ”

รู้ว่าเป็นคำแนะนำที่หวังดี และเข้าใจว่าเขาไม่ต้องการให้ผมเสียหน้า ทำงานที่ออกมาไม่ดี

ที่แปลกก็คือในรอบสี่สิบกว่าปีที่เขียนหนังสือ ผมได้ยินคำแนะนำแบบนี้หลายครั้ง

“คุณเขียนเรื่องแบบนี้ไม่ดี” “นี่ไม่ใช่แนวคุณ” ฯลฯ

นี่ย่อมไม่ใช่เรื่องผิดหรือถูก มันเป็นเพียงกรอบคิดอย่างหนึ่ง

คนทำข้าวหมูแดงที่อร่อยมากไม่น่าจะไปลองทำข้าวมันไก่ คนทำข้าวมันไก่ที่อร่อยมากไม่น่าออกนอกพื้นที่ไปทำข้าวหน้าเป็ด ดังนี้เป็นต้น

พูดง่าย ๆ คือคนเราควรเป็นมืออาชีพด้านใดด้านหนึ่ง

ตรรกะนี้ก็มีเหตุผล เท่าที่เห็นคนจับปลาหลายมือมักไม่เก่งสักอย่าง

แต่บางครั้งคนเราก็อยากทำอะไรที่ต่างออกไปบ้าง

และบางครั้งการออกนอก ‘comfort zone’ ก็เป็นสิ่งที่ควรลองทำ โดยเฉพาะคนที่ทำงานในวงการสร้างสรรค์ เช่น ผู้กำกับหนังบู๊มาลองทำหนังรัก (เช่น เจมส์ คาเมรอน) ผู้กำกับหนังไซไฟมาลองทำหนังตลก (ก็ เจมส์ คาเมรอน อีกนั่นแหละ)

โชคดีที่ผมไม่คิดจะเป็นมือโปร.ในด้านใดด้านหนึ่ง ผมเขียนหนังสือเพราะความสนุก ไม่งั้นก็คงยังทำงานพาณิชย์ศิลป์สายอื่นซึ่งทำเงินได้มากกว่าหลายเท่าต่อไป

เมื่อเขียนหนังสือเพราะความสนุก ก็จะไม่สนใจว่าคนอ่านอยากอ่านงานอะไร เขียนสิ่งที่อยากเขียนก่อน ถ้าบังเอิญคนอ่านชอบด้วย ก็โชคดีไป

บางครั้งผมก็ทำงานที่รู้ทั้งรู้ว่าไม่ทำเงินแน่ แต่ทำเพราะอยากทำ

งานออกมาดีหรือไม่ดีก็ว่ากันไป

ชีวิตสั้น อยากทำอะไรก็ทำ

อย่ารอจนใกล้ตายแล้วบอกว่า “เสียดายจังที่ตอนนั้นไม่ลองทำ...”

วินทร์ เลียววาริณ
16-4-26

ตลอดหลายสิบปีนี้ อิษราเอลยุให้ประธานาธิบดีสหรัฐฯทุกคนลงมือกับอิหร่าน แต่ไม่มีใครทำ จนกระทั่งถึงทรัมป์

ตามหลัก cause-effect ทุกผลมาจากเหตุ ทุกเหตุมาจากเหตุก่อน

หากทรัมป์ไม่ได้เป็นประธานาธิบดี ก็คงไม่สามารถก่อสงครามนี้ได้

เช่นกัน หากโอบามาไม่ได้เป็นประธานาธิบดี ทรัมป์ก็คงไม่ได้เป็นประธานาธิบดี

เอ๊ะ! ยังไง?

มีเหตุการณ์หนึ่งที่ทำให้เชื่อได้ว่า เหตุผลที่นักธุรกิจอย่าง โดนัลด์ ทรัมป์ อยากเป็นประธานาธิบดีสหรัฐฯเกิดขึ้นเพราะประธานาธิบดีโอบามา

เหตุการณ์นั้นคืองานเลี้ยง White House Correspondents' Dinner ปี 2011

ในงานเลี้ยงนั้น โอบามากล่าวปาฐกถา เนื้อหาส่วนหนึ่งล้อเลียนทรัมป์ขำๆ เป็นเรื่องตลก เรียกเสียงหัวเราะไปทั่วห้อง

แต่ทรัมป์ไม่ขำ เจ็บจนจุก

โอบามาปราศรัยกลางแขกเหรื่อหลายร้อยคนรวมทั้งทรัมป์ที่ไปร่วมงานว่า ทรัมป์ควรจะไปโฟกัสเรื่องที่สำคัญกว่าสูติบัตรของโอบามา เช่น สหรัฐฯไปเหยียบดวงจันทร์จริงไหม

แล้วประชดประชันว่า ทรัมป์อาจจะมาสร้างความเปลี่ยนให้ทำเนียบขาวได้นะ ว่าแล้วฉายสไลด์แสดงภาพประกอบทำเนียบขาวเป็นกาสิโน มีผู้หญิงในอ่างอาบน้ำ เรียกเสียงฮาไปทั่วห้อง

ตลอดเวลาตลกร้ายนั้น ทรัมป์เงียบ สีหน้าไม่เปลี่ยน

เชื่อกันว่านาทีนั้นนั้นทรัมป์บรรลุซาโตริ คิดเป็นประธานาธิบดี

ทรัมป์อาจเคยฝันอยากเป็นประธานาธิบดีมานานก่อนหน้านั้นแล้วก็ได้ แต่เหตุการณ์ในคืนนั้นทำให้เขาตัดสินใจได้ว่า กูเอาแน่

ดังนั้นเมื่อเขาขึ้นเป็นประธานาธิบดี เขาล้มทุกโครงการของโอบามา

รวมทั้งสนธิสัญญาสันติภาพกับอิหร่านที่เรียกว่า JCPOA (Joint Comprehensive Plan of Action)

สาระในสนธิสัญญาฉบับนั้นก็คือสิ่งที่สหรัฐฯต้องการที่สุดในตอนนี้ นั่นคืออิหร่านยอมแทบทุกอย่าง

แต่มันถูกทรัมป์ฉีกทิ้งทันทีที่ขึ้นสู่อำนาจ เพราะมันคือ "Obama’s deal"

โอบามาคงไม่มีทางคาดคิดว่า มุขตลกของตนเปลี่ยนโลกจริงๆ

คิดเล่นๆ ว่า หากคืนนั้นโอบามาไม่เล่นงานทรัมป์ ทรัมป์อาจจะไม่คิดลงสมัครเป็นประธานาธิบดี หรือหากเป็นประธานาธิบดีจริง ก็อาจไม่ล้มสนธิสัญญาสันติภาพ JCPOA และสงครามอิหร่านก็อาจไม่เกิด

วินทร์ เลียววาริณ
15-4-26

ป.ล. ค่อยขยายความเรื่อง JCPOA ในโอกาสต่อไป